กลุ่มสตรีทอผ้าบ้านน้อยนาเจริญ หมู่ 14 สำโรงปราสาท อ.ปรางค์กู่

27 Dec
15934109127_db511fb23c_z

บ้านน้อยนาเจริญ ที่นี่ขึ้นชื่อเรื่องผ้าทอมือยกดอก ย้อมสีธรรมชาติ ก่อนหน้านี้เราเข้าไปในพื้นที่แล้ว 1 ครั้ง แต่ไม่พบประธานกลุ่มทอผ้า เพราะว่าต้องนำผ้าทั้งหมดในหมู่บ้าน ไปจัดแสดงและวางขายที่ อิมเพค เมืองทองธานี ทำให้ตอนนั้นไม่มีผ้าที่ทอเสร็จแล้วเลยซักผืน จากทั้งหมู่บ้าน !! รอบนี้เราเลยเข้าไปใหม่ คุณแม่ สุขุมา จำปาพันธ์ ประธานกลุ่มสตรีทอผ้าบ้านน้อยนาเจริญ เพิ่งกลับมาจากกรุงเทพได้เพียงหนึ่งวัน ประกฏว่าผ้าจากทั้งหมู่บ้านขายหมดเกลี้ยงเหลือกลับมาเพียง 5 ผือเท่านั้นเอง เป็นส่ิงที่รับประกันได้ว่า ความต้องการผ้าไหมทอมือ และย้อมสีธรรมชาติ ยังมีสูงอยู่มาก และชื่อเสียงบ้านน้อยนาเจริญ ยังมีชื่อเสียงจริงๆ ผ้ายกดอกลายพิกุลคลอบดอกแก้ว ย้อมสีธรรมชาติ เป็นการย้อมไหมจากสีธรรมชาติที่สดมากๆ

บรรยายกาศการเก็บข้อมูลลายผ้าทอมือ ที่บ้านโป๊ะ อ.บึงบูรพ์

23 Dec
16088146755_faac55a234_z

วันที่ 21 ธ.ค. 57 ช่วงเช้าเราเข้าพื้นที่บ้านแต้ อ.อุมทุมพรพิสัย แล้วตอนบ่ายทีมงานเราเลยตัดสินใจขับรถต่อเข้าไปที่ อำเภอบึงบูรพ์ ด้วยความไม่แน่ใจนัก เพราะทีมงานของเราไม่มีข้อมูลใดๆ เกี่ยวกับกลุ่มผ้าทอมือของบึงบูรพ์เลย เนื่องจากข้อมูลรายชื่อ OTOP ที่ได้มาจากสำนักงานพัฒนาชุมชน จังหวัดศรีสะเกษ ไม่มีรายชื่อกลุ่มผู้ทอผ้าจากบึงบูรพ์อยู่เลย สอบถามจนทราบเหตุผลว่า เพราะกลุ่มทอผ้าไหมที่บึงบูรพ์นั้น จะทอผ้าจะส่งขายเลย และมีผู้รับซื้อมารับซื้อถึงที่ไม่ขาด กลุ่มผู้ทอผ้าจึงไม่ได้สนใจที่จะนำผลิตภัณฑ์ของตนมาเข้าระบบการจัดดาวจากสำนักงานพัฒนาชุมชนเท่าไหร่ จึงไม่มีข้อมูล OTOP ปรากฏอยู่ในลิสรายชื่อ จากการสัมภาษณ์เบื้องต้น กลุ่มผู้ทอเล่าว่าปัจจุบันการทอผ้าไหมที่บึงบูรพ์เงียบเหงาไปมาก จากที่เคยมีผู้ทอจำนวนมาก และเป็นผ้าไหมขึ้นชื่อของจังหวัดศรีสะเกษ และภาคอีสาน แต่ปัจจุบันผู้ทอรายเดิมๆ ได้เลิกการทอไป และไม่มีกลุ่มใหม่ หรือผู้ทอรุ่นใหม่เข้ามาแทนที่ ยังคงเหลือผู้ทอผ้าไหมในปัจจุบันอยู่ไม่กี่ราย ผ้ามัดหมี่ลายนกยูง เราได้รับความเมตาคลี่ผ้าจากกี่ เพื่อให้ภ่ายภาพกันเลยเพราะผ้าผืนนี้กำลังอยู่ในระหว่างการทอ

21 ธ.ค. 57 : เก็บข้อมูลลายผ้าทอมือกับกลุ่มสตรีทอผ้าบ้านแต้

22 Dec
16069973951_fedc94315c_z

วันที่ 21 ธ.ค. 57 เราเข้าไปที่บ้านแต้ อุทมพร เพื่อเก็บข้อมูลลายผ้าทอมือ โดยครั้งนี้เราตรงไปที่บ้านประธานกลุ่มโดยตรง คือ คุณแม่ดอกซ้อน โดยคุณแม่ดอกซ้อน มีผ้าจากสมาชิกในกลุ่มเก็บเอาไว้ค่อนข้างมาก เพื่อรอการจำหน่ายออกไป ผ้าส่วนใหญ่ของที่นี่จะเป็นมัดหมี่ ย้อมสีเคมี โดยทั้งหมดเป็นหมี่โอบทั้งสิ้น ซึ่งจะมีลักษณะที่สวยงามกว่าหมี่แต้ม และมีกระบวนการย้อมที่ยุ่งยากกว่า ความรู้ใหม่ที่เราได้รับจากการสัมภาษณ์ คือ ปัจจุบันกลุ่มแม่บ้านทอผ้าจะมีลักษณะทำงานเป็นอุตสาหกรรมในครัวเรือนมากขึ้น กลุ่มผู้ทอผ้าจะทำหน้าที่ทออย่างเดียว โดยแบ่งหน้าที่ออกเป็นระบบ ซึ่งจะมีผู้ปลูกหม่อนเลี้ยงไหมโดยเฉพาะ มีผู้สาวไหม ย้อม มัดหมี่โดยเฉพาะ สำหรับกลุ่มแม่บ้านที่บ้านแต้ ก็จะทำหน้าที่ทออย่างเดียว โดยผู้มัด กับผู้ทอ จะไม่ใช่คนคนเดียวกัน ดังนั้นปัญหาที่ผู้วิจัยพบคือ การสอบถามความเป็นมาเป็นไปเกี่ยวกับลายผ้าทอโดยการถามไถ่กับผู้ทอ จะไม่ค่อยได้ลายละเอียดอะไรมากนัก เพราะทำหน้าที่ทออย่างเดียว ซึ่งระบบการทำงานแบบนี้ พบได้ในกลุ่มแม่บ้านทั่วไปในจังหวัดศรีสะเกษเท่าที่ผู้วิจัยลงไปสัมผัสและเก็บข้อมูลในพื้นที่ การทำงานในทุกขึ้นตอนของการทอผ้า จะถูกกระจายหน้าที่ออกไปให้มีการทำงานหน้าที่กันโดยเฉพาะไม่ทับซ้อนกันตามความเชี่ยวชาญ … Read More »

เก็บข้อมูลในพื้นที่กับ “กลุ่มสตรีทอผ้าบ้านสระกำแพงใหญ่”

20 Dec
16037197096_d8f97894a6_z

เก็บข้อมูลในพื้นที่กับ “กลุ่มสตรีทอผ้าบ้านสระกำแพงใหญ่” ได้ข้อมูลกับมาดีมากๆ นอกเหนือจากการเก็บข้อมูล เป้าหมายสำคัญอีกอย่างคือ การพัฒนาผู้ช่วยนักจัยอีกกลุ่ม ให้มีประสบณ์การในการเข้าถึงชุมชน เข้าใจในเครื่องมือ เข้าใจในข้อมูล และการจัดการข้อมูลสำหรับการวิจัย และมีความพร้อมในการปฏิบัติในพื้นที่ ชุมชน ทีมงานของเราขยายตัวไปเรื่อยๆ และเกิดทีมใหม่ๆ ที่มีศักยภาพได้ตลอด สำหรับวันนี้ผ่านไปได้ด้วยดีครับ พรุ่งนี้ค่อยไปลุยกันต่อ Full Album : https://www.flickr.com/photos/62606296@N04/sets/72157649852205795/

ขอความร่วมมือจากศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ศรีสะเกษ

10 Apr
13754604184_6f4f1fae88_z

เมื่อเช้าเข้าไปส่งหนังสือขอความอนุเคราะห์ข้อมูลจากศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติ ศรีสะเกษ อยู่ที่ห้วยคร้า ท่านผู้อำนวยการศูนย์ ให้เกียรติมาต้อนรับด้วยตัวเองครับ เลยมีโอกาสพูดคุยแลกเปลี่ยนกันอยู่พอสมควร พร้อมด้วยนักวิชาการของศูนย์ ซึ่งเป็นนักวิชาการระดับปริญญาเอกเลยทีเดียวครับ ผมได้มีโอกาสชี้แจงประเด็นการวิจัยที่กำลังดำเนินการอยู่และการเข้าไปขอความ อนุเคราะห์ข้อมูลเพื่อนำมาใช้งานอะไร ซึ่งท่าน ผอ.เข้าใจในประเด็นวิจัยและยินดีให้ความร่วมมืออย่างยิ่ง ตลอดทั้งยังพร้อมเป็นหน่วยงานสนับสนุนการดำเนินงานวิจัยนี้ และงานวิจัยอื่นๆ ที่อยู่ในประเด็นเรื่องหม่อนไหม ต่อไปด้วยครับ สิ่งที่น่ายินดีมากๆ เมื่อเช้า เราได้ทั้งหน่วยงานสนับสนุน และมองเห็นประเด็นที่สามารถนำมาพัฒนาเป็นโจทย์วิจัยอย่างหลากหลาย ซึ่งหากพัฒนางานวิจัยได้จริง ก็มีหน่วยงานที่พร้อมจะนำผลสำเร็จจากงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ และเป็นการพัฒนาความรู้ในพื้นที่ได้จริงต่อไปครับ

กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านไฮเลิง หมู่ 3

11 Mar
13058996173_62b50c4690_z

วันนี้ตัดสินใจลงพื้นที่ในลักษณะการสำรวจข้อมูลเบื้องต้นอีกครั้ง เนื่องจากยังมีความรู้บางอย่างที่เราเองยังไม่เข้าใจกระจ่างนัก เลยต้องลงพื้นที่ไปหาผู้มีความรู้ด้านการทอผ้าอย่างจำเพาะเจาะจง เพื่อขอความรู้และข้อมูลเพิ่มเติมกันอีกรอบก่อน เพื่อกลับมาตัดสินใจในการพัฒนาเครื่องมือเก็บข้อมูล และทบทวนการออกแบบระบบสารสนเทศกันอีกรอบ เราตัดสินในเลือกพื้นที่บ้านไฮเลิง ต.สำโรงปราสาท อ.ปรางค์กู่ จ.ศรีสะเกษ บ้านแม่กำนัน เนื่องจากเป็นแม่ของพี่หน่อม คนในราชภัฏศรีสะเกษ ซึ่งทำให้ง่ายในการติดต่อสื่อสาร และที่สำคัญแม่เป็นผู้มีความรู้ความสามารถในการพัฒนาลวดลายผ้ามัดหมี่ ลวดลายสร้างสรรรค์ ฝีมือขั้นเซียนระดับประเทศ การลงพื้นที่คร้ังนี้ได้ข้อมูลหลายๆ อย่าง อาทิ การทอผ้ายก แตกต่างกับการทอผ้าเหยียบอย่างไร คุณภาพของไหม มีผลต่อการทอและความงามของผ้าทออย่างไร โดยไหมที่แม่ใช้ทอในวันนี้เป็นไหมเลี้ยง ที่กลุ่มแม่บ้านให้มาแบบไม่มีค่าใช้จ่าย เป็นไหมเส้นใหญ่ ยากต่อการทอ และผลที่ได้ไม่ค่อยงดงามเท่ากับไหมซื้อ ที่มีคุณภาพดี และเส้นระเอียดกว่ามาก ได้เข้าในลักษณะการรวมตัวของกลุ่มแม่บ้านเกษตรกร ปูลกหม่อน เลี้ยงไหมมากขึ้น ลักษณะการจับกลุ่มรวมตัว การทอและการรับซื้อ แต่ที่น่าตกใจอย่างหนึ่งคือ แม่บอกว่า ช่วงนี้หน้าหมดช่วงการทำนา ชาวบ้านหันมาปลูกพริก … Read More »